Drogi Czytelniku – zastanawiasz się pewnie dlaczego w tytule umieściłam to przewrotne pytanie.

Sporo osób uważa, że jeżeli jest szansa na zgodne z prawem „uwolnienie się” od opłacania składek na ubezpieczenie społeczne z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej to warto z niej skorzystać.

OK, ale czy zawsze?

Ponieważ w wielu wpisach zajmowałam się sprawami dotyczącymi prowadzenia jednoosobowej działalności gospodarczej dzisiaj kilka słów o spółce z o.o.

W przypadku tej spółki istnieje bardzo prosty sposób, na ominięcie ZUS, czyli założenie spółki przez przynajmniej dwóch wspólników. Więcej o tym sposobie przeczytasz  np. tutaj. Nie zawsze jednak doradzam go swoim Klientom. Są bowiem  przypadki, kiedy ubezpieczenia społecznego nie warto omijać. I nie mówię tu o przyszłej rencie czy emeryturze. A o zasiłkach – chorobowym i macierzyńskim.

Zatem czasami, dla przedsiębiorczej kobiety opłacanie składek na ubezpieczenie społeczne i ubezpieczenie chorobowe może być bardzo opłacalne, a bycie jedynym udziałowcem w spółce z o.o. rozwiązaniem idealnym.

Zastanawiasz się pewnie Drogi Czytelniku, czy temat reprezentacji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przed sądem może Cię zainteresować.

Może, bo każdą niekorzystną decyzję organu rentowego można zaskarżyć do sądu. Gdy ZUS odmówi Ci prawa do zasiłku chorobowego, macierzyńskiego, rehabilitacyjnego, prawa do wcześniejszej emerytury itp możesz napisać odwołanie i za pośrednictwem ZUS wnieść je do Sądu, który sprawę osądzi.

Zatem kogo odwołujący się może spodziewać się jako pełnomocnika ZUS?

Do niedawna, w sprawach toczących się przeciwko ZUS organ rentowy rezprezentowali jego pracownicy posiadający tzw. pełnomocnictwo pracownicze wydane na podstawie art. 87 par. 2 kpc:

Pełnomocnikiem osoby prawnej lub przedsiębiorcy, w tym nie posiadającego osobowości prawnej, może być również pracownik tej jednostki albo jej organu nadrzędnego (…).

Sytuacja uległa zmianie po niedawnym orzeczeniu Sądu Najwyższego z 13.10.2011 r.(II UZP 6/11) , które ma moc zasady prawnej.

Read more »

Ostatnio na jednym z portali społecznościowych znalazłam taki oto problem:

Prowadze DG i jestem na etacie. W zeszłym roku bylam na chorobowym z powodu ciązy, ale firma działała – pracownik wykonywał prace, wystawiał i podpisywał faktury .

Zus po kontroli stwierdził, ze prowadziłam działalnośc i chorobowe mi sie nie należy.

 

Zatem kto ma rację? ZUS czy osoba prowadząca działalność pozarolniczą?

W jednym ze swoich wyroków Sąd Najwyższy stwierdził:

Pracą zarobkową, której wykonywanie w okresie orzeczonej niezdolności  do pracy powoduje utratę prawa do zasiłku chorobowego lub świadczenia rehabilitacyjnego na podstawie art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o  świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (jednolity tekst: Dz.U. z 2005 r. Nr 31, poz. 267) jest każda aktywność ludzka zmierzająca do osiągnięcia zarobku, w tym pozarolnicza działalność gospodarcza, choćby nawet polegająca na czynnościach nieobciążających w istotny sposób organizmu przedsiębiorcy i zarazem pracownika pozostającego na zwolnieniu lekarskim.

Wyrok Sądu Najwyższego  z dnia 5 kwietnia 2005 r. (I UK 370/0)

Co to oznacza?

Oznacza to dokładnie tylko tyle, że jeżeli prowadzisz działalność jednoosobową samodzielnie, zachorowałaś/zachorowałeś i pobierasz zasiłek chorobowy to w czasie pobierania zasiłku nie wolno Ci tej działalności prowadzić!

Zatem nie wolno sprzedawać i kupować towaru, prowadzić szkoleń itp, a przede wszystkim wystawiać faktur VAT.

Co innego gdy Twoja firma zatrudnia pracowników (na umowę o pracę lub umowę zlecenia).

Wówczas to pracownicy, w ramach swoich stanowisk i uprawnień prowadzą firmę ( i działalność gospodarczą) za Ciebie, zatem Ty możesz spokojnie chorować na zwolnieniu lekarskim.

W takim przypadku ZUS nie ma prawa odmówić wypłaty zasiłku lub zażądać jego zwrotu.

Nie wiesz jak wypełniać prawidłowo dokumenty ZUS - zapisz się i pobierz za darmo wypełnione wzory formularzy

Z problemem decyzji odmownej w sprawie przyznania zasiłku chorobowego lub macierzyńskiego mogą spotkać się zwłaszcza Panie, które :

1. prowadząc działalność pozarolniczą podniosły składki na ubezpieczenia – do maksymalnej podstawy,

2. bądź też swoją działalność założyły już będąc w ciąży.

Oczywiście podnoszenie podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie jest całkowicie legalne, jednakże zdarzają się oddziały ZUS, w których pracownicy zapominają, że każda osoba prowadząca działalność pozarolniczą (a zatem nie tylko kobiety w ciąży) ma do tego prawo i to prawo w przedziwny sposób kwestionują u uzasadnieniach do decyzji odmawiających prawa do zasiłku.

O tym, że nie wolno prowadzić działalności fikcyjnej pisałam już na blogu w temacie - Działalność gospodarcza w ciąży – kilka uwag. ZUS ma bowiem prawo skontrolować firmę  i sprawdzić czy działalność jest rzeczywiście prowadzona.

Jeżeli dojdzie do wniosku że nie – w skrzynce pocztowej znajdziemy list (zwykły, nie polecony) z decyzją odmawiającą prawa do zasiłku, a właściwie decyzją o niepodleganiu ubezpieczeniu chorobowemu z tytułu prowadzonej działalności pozarolniczej.

Zatem kwestionując prowadzenie działalności  ZUS stwierdza, że nie podlegamy ubezpieczeniu z tytułu jej prowadzenia.

Co można zrobić gdy dostaniemy decyzję ZUS kwestionującą nasze prawo do zasiłku?

Z takim pytaniem zwraca się do mnie sporo moich Klientek zrozpaczonych faktem nieotrzymania zasiłku ( z różnych powodów) i szukających fachowej pomocy.

Należy napisać odwołanie od decyzji ZUS.

Takie odwołanie wnosi się do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych za pośrednictwem naszego miejscowego oddziału ZUS, w terminie 30 dni od daty otrzymania decyzji.

Odwołanie jest bezpłatne.

Jeżeli ZUS po przeczytaniu odwołania przyzna nam rację – zmieni decyzję i rozpocznie wypłacanie świadczenia. Jeżeli będzie nadal stał na dotychczasowym stanowisku sprawa trafi do sądu, gdzie będzie trzeba udowodnić swoje racje. Jeżeli nam się uda – ZUS będzie musiał zasiłek wypłacić.

Więcej na temat podważania przez ZUS prowadzenia działalności gospodarczej można przeczytać na portalu Wirtualna Polska.

Nie wiesz jak wypełniać prawidłowo dokumenty ZUS - zapisz się i pobierz za darmo wypełnione wzory formularzy

Dzisiaj małe ostrzeżenie, że nie warto ufać wszystkim radom związanym z kwestią „tzw. wysokiego zasiłku macierzyńskiego” zamieszczonym na wszelakich forach i portalach internetowych.  Gdy nie jest się pewnym co należy zrobić aby taki zasiłek przysługiwał, najlepiej poradzić się specjalisty – np. swojej księgowej lub zadać szereg pytań w ZUS-ie.

O co więc chodzi z tymi składkami na ubezpieczenie chorobowe?

Na portalu goldenline.pl znalazłam takie wpisy będące częścią polemiki:

z moich informacji wynika, że poród jeśli ustalony jest na ………. to oznacza, że ubezpieczenie chorobowe dobrowolne Panią obejmuje, a opłacić Pani musi tą składkę chorobową dobrowolną do ………………. Bo……………nabędzie Pani zasiłek macierzyński i od tego momentu zgodnie z przepisami nie opłaca Pani tylko składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe. Natomiast pozostałe jak chorobowe dobrowolne, zdrowotne i wypadkowe Pani opłaca. Chorobowe dobrowolne w wysokości zadeklarowanej czyli podwyższonej. Co ważne te składki na chorobowe dobrowolne w podwyższonej wartości musi Pani opłacać przez okres pobierania zasiłku macierzyńskiego. Dopiero po zakończeniu może Pani obniżyć podstawę chorobowego dobrowolnego do minimalnej.

Jeśli chodzi o wysokość podstawy składki na ubezpieczenia chorobowe dobrowolne w okresie pobierania zasiłku macierzyńskiego, to kierowałem się danymi zawartymi w wyroku sądu. Informacje wskazują na to, że dopiero po ustaniu pobierania tego zasiłku można obniżyć podstawę ub. chorobowego do minimalnej.

Zaprezentowane wyżej stanowisko jest błędne.

Po pierwsze – składka na ubezpieczenie chorobowe w przypadku prowadzenia działalności pozarolniczej jest dobrowolna.

Po drugie – podstawa wymiaru składek  jest deklarowana w wysokości dowolnej, byleby tylko mieściła się w ustawowym przedziale 60%-250% podstawy wymiaru.

Po trzecie – wysokość zasiłku macierzyńskiego obliczana jest na podstawie zadeklarowanego przychodu z okresu przed urodzeniem dziecka (maksymalnie z 12 miesięcy przed).

Co to oznacza?

Tak naprawdę od momentu urodzenia dziecka – gdy nabywamy prawo do zasiłku macierzyńskiego możemy się z ubezpieczenia chorobowego nawet wyrejestrować . Nie ma obowiązku opłacania składek od wysokiej podstawy przez cały okres pobierania tego zasiłku. Jeżeli zależy nam na ciągłości ubezpieczenia – można ją obniżyć do minimalnej podstawy.

Na koniec fragment uzasadnienia Uchwały Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z 21.04.10 r. ( II UZP 1/10):

„Ubezpieczonej, która w okresie ubezpieczenia chorobowego urodziła dziecko, przysługuje zasiłek macierzyński (art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, t.j. Dz.U. z 2005 r. Nr 31, poz. 267 ze zm.; dalej jako: „ustawa zasiłkowa”) w wysokości miesięcznie 100 % podstawy wymiaru zasiłku (art. 31 ust. 1 ustawy). Podstawę wymiaru zasiłku macierzyńskiego przysługującego ubezpieczonemu niebędącemu pracownikiem stanowi przychód za okres 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc, w którym powstało prawo do tego zasiłku (art. 52 w związku z art. 48 ust. 1 ustawy zasiłkowej), z tym że, jeżeli dziecko urodziło się przed upływem okresu 12 miesięcy kalendarzowych ubezpieczenia, podstawę wymiaru zasiłku macierzyńskiego stanowi przychód za pełne miesiące kalendarzowe ubezpieczenia (art. 52 w związku z art. 36 ust. 2 ustawy zasiłkowej). Przychodem w rozumieniu ustawy jest zaś kwota stanowiąca podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe ubezpieczonego niebędącego pracownikiem, po odliczeniu kwoty odpowiadającej 18,71 % podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie chorobowe (art. 3 pkt 4 ustawy zasiłkowej w brzmieniu obowiązującym przed 1 lipca 2007 r.). Z powyższego wynika, że ubezpieczona prowadząca pozarolniczą działalność, która przystąpiła dobrowolnie do ubezpieczenia chorobowego i w okresie tego ubezpieczenia urodziła dziecko, z chwilą ziszczenia się tego ryzyka ubezpieczeniowego nabywa prawo do zasiłku macierzyńskiego.”

Całość dyskusji jest dostępna na goldenline.pl

Nie wiesz jak wypełniać prawidłowo dokumenty ZUS - zapisz się i pobierz za darmo wypełnione wzory formularzy

Tak ma być oczywiście w przyszłości.

Obecnie przepisy ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych dla osób dobrowolnie ubezpieczonych (np. prowadzących działalność gospodarczą) są bardzo restrykcyjne. Wystarczy, że opłacimy składkę jeden dzień po terminie i już tracimy ciągłość ubezpieczenia. Tylko w uzasadnionych przypadkach ZUS, na wniosek ubezpieczonego może zgodzić się na opłacenie składki po upływie terminu.

Ministerstwo Gospodarki zamierza ograniczać bariery administracyjne i obowiązki informacyjne obywateli oraz przedsiębiorców i przygotowało projekt założeń projektu ustawy o redukcji obowiązków informacyjnych oraz o ograniczaniu barier administracyjnych dla obywateli i przedsiębiorców.

Projekt zakłada rezygnację z instytucji ustawania z mocy ustawy dobrowolnych ubezpieczeń społecznych: emerytalnego, rentowych i chorobowego na skutek nieopłacenia w terminie
składek (wykreślenie art. 14 ust. 2 pkt. 2).

W przypadku niezapłacenia składki w terminie byłby one dochodzone przymusowo, a do czasu ich uregulowania ZUS mógłby wstrzymać wypłatę należnego świadczenia np. zasiłku chorobowego czy macierzyńskiego.

Nie wiesz jak wypełniać prawidłowo dokumenty ZUS - zapisz się i pobierz za darmo wypełnione wzory formularzy

Tweet