Temida jest kobietą
Autorka: Katarzyna Przyborowska, radczyni prawna, Temida Jest Kobietą. Stan prawny na 7 października 2026 r. Pierwsza wersja wpisu: 18 marca 2011 r.
Pracujesz na etacie i bierzesz zlecenia? Masz firmę i jedno zlecenie? To zbieg tytułów ubezpieczenia. Ustawa mówi, od której umowy płacisz składki obowiązkowo, a od której możesz dobrowolnie. W 2026 r. kluczowa kwota to minimalne wynagrodzenie: 4806 zł.
Najważniejsze w skrócie
- Z każdej umowy o pracę płacisz pełne składki.
- Etat co najmniej za 4806 zł zwalnia ze składek emerytalnej i rentowych ze zlecenia u innej firmy. Zdrowotną ze zlecenia płacisz zawsze.
- Zlecenie u własnego pracodawcy traktuje się jak etat: płacisz z niego wszystkie składki.
- Przy kilku zleceniach składki płacisz z kolejnych umów, dopóki suma podstaw nie osiągnie 4806 zł.
- Przy zleceniu i firmie składki płacisz z tytułu, który powstał wcześniej, chyba że wybierzesz inny.
Jak liczyć składki przy kilku tytułach?
| Łączysz | Emerytalna i rentowe | Zdrowotna |
|---|---|---|
| Dwa etaty | z obu umów | z obu umów |
| Etat + zlecenie w innej firmie | z etatu; ze zlecenia tylko, gdy etat daje mniej niż 4806 zł | z obu umów |
| Etat + zlecenie u własnego pracodawcy | z obu umów, jak z etatu | z obu umów |
| Kilka zleceń | z pierwszej; z kolejnych, dopóki suma nie osiągnie 4806 zł | z każdej umowy |
| Zlecenie + firma | z tytułu wcześniejszego albo wybranego | z obu tytułów |
Etat i zlecenie
Jeśli z etatu masz co najmniej minimalne wynagrodzenie, ze zlecenia w innej firmie nie musisz płacić składek emerytalnej i rentowych (art. 9 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych). Możesz je opłacać dobrowolnie. Jeśli etat daje mniej, składki ze zlecenia są obowiązkowe (art. 9 ust. 1a).
Wyjątek: zlecenie u własnego pracodawcy albo wykonywane na jego rzecz. Wtedy przychód ze zlecenia doliczasz do pensji i płacisz od niego wszystkie składki (art. 8 ust. 2a).
Kilka umów zlecenia
Obowiązkowo płacisz składki z umowy zawartej najwcześniej. Jeśli jej podstawa jest niższa niż 4806 zł, płacisz także z kolejnych umów, dopóki suma nie osiągnie tej kwoty (art. 9 ust. 2b). Składkę zdrowotną płacisz z każdej umowy.
Zlecenie i własna firma
Składki emerytalne i rentowe płacisz z tytułu, który powstał wcześniej (art. 9 ust. 2). Możesz wybrać inny tytuł. Ze zlecenia możesz się ubezpieczać zamiast z firmy tylko wtedy, gdy podstawa ze zlecenia jest co najmniej równa najniższej podstawie dla przedsiębiorców. Składkę zdrowotną płacisz z obu tytułów.
Jeśli korzystasz z ulgi na start, preferencyjnych składek albo Małego ZUS Plus, zasady wyboru są inne. W takiej sytuacji napisz do mnie, sprawdzę Twój układ umów.
Etat i własna firma
Tu decyduje też płaca minimalna, a od niej zależy zasiłek macierzyński z firmy. Opisałam to we wpisie Zasiłek macierzyński, gdy masz etat i własną firmę.
A ubezpieczenie chorobowe?
Z etatu jest obowiązkowe. Ze zlecenia i z firmy jest dobrowolne i możesz do niego przystąpić tylko z tytułu, z którego obowiązkowo opłacasz emerytalną i rentowe. To ważne, jeśli planujesz dziecko.
FAQ
Mam etat za minimalną i zlecenie w innej firmie. Czy płacę ZUS ze zlecenia?
Tylko składkę zdrowotną. Emerytalną i rentowe możesz opłacać dobrowolnie.
Mam dwa zlecenia. Od którego płacę składki?
Od zawartego wcześniej. Jeśli jego podstawa jest niższa niż 4806 zł, także od drugiego, dopóki suma nie osiągnie tej kwoty.
Czy w 2026 r. wszystkie zlecenia będą oskładkowane?
Nie. Rząd odstąpił od pełnego oskładkowania zleceń przy rewizji KPO. Zasady zbiegu tytułów się nie zmieniły.
Podstawa prawna
- Ustawa z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 199: art. 8 ust. 2a, art. 9 ust. 1, 1a, 2, 2b, art. 11.
- Rozporządzenie Rady Ministrów z 11 września 2025 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2026 r. (4806 zł).
Przeczytaj także
- Czy można prowadzić firmę na zasiłku macierzyńskim?
- Urlop macierzyński a zasiłek macierzyński – kto ma prawo do czego?
Katarzyna Przyborowska jest radczynią prawną z Warszawy. Zajmuje się prawem pracy, ubezpieczeniami społecznymi i sprawami z ZUS. Pomaga przedsiębiorczym kobietom i rodzicom, a w Temida Jest Kobietą tłumaczy prawo ludzkim językiem.
Hmmm… Mam pewne uwagi:
„Mamy podpisanych kilka umów zlecenia – w takim przypadku składki będą opłacane tylko z umowy zawartej wcześniej,” – czy zatem można pozbyć się obowiązku opłacania ZUSu ze zlecenia, zawierając wcześniej umowę-zlecenie na sumę 1zł/miesiąc?
„Jeżeli mamy podpisaną umowę o pracę i jednocześnie prowadzimy działalność gospodarczą – składki obowiązkowo odprowadzane są z tytułu umowy o pracę, z działalności mamy obowiązek odprowadzania składki zdrowotnej,” – tutaj brakuje mi zastrzeżenia, że ozusowana część umowy o pracę musi przekraczać pensję minimalną
„Gdy mamy kilka firm – składki opłacamy z dowolnie wybranej,” – a tego nie rozumiem – można mieć zarejestrowanych kilka działalności gospodarczych?
Owszem, można mieć kilka działalności gospodarczych np.
1. Jan Iksiński – Usługi Poligraficzne
2. Jan Iksiński, Wojciech Igrekowski Restauracja „Pod Papugami” spółka cywilna